File size: 4,044 Bytes
6bd72a3
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
Book,Page,LineNumber,Text
11,0023,001,ปรุงอาขยาต คือ  วิภัตติ  วาจก  และปัจจัย ถ้าจะต้องการเป็นกัตตุรูป  
11,0023,002,"ก็ต้องใช้เครื่องปรุงของกัตตุวาจก  หรือเหตุกัตตุวาจก, กัมมรูปก็ใช้"
11,0023,003,"เครื่องปรุงของกัมมวาจก  หรือเหตุกัมมวาจก, ภาวรูปก็ใช้เครื่องปรุง"
11,0023,004,"ของภาววาจก,  เช่นเห็นศัพท์ว่า <B>สิกฺขโก</B> (ผู้ศึกษา)  ถ้าค้นดูธาตุก็จะเห็น"
11,0023,005,ว่าเป็น สิกฺข  ธาตุ  และเป็นกัตตุรูป กัตตุสาธนะ เพราะบ่งผู้ทำเอง  ฉะนั้น
11,0023,006,เวลาตั้งวิเคราะห์ก็ต้องตั้งเป็นกัตตุวาจก ได้รูปเป็น <B>สิกฺขติ</B>  แล้วเติม
11,0023,007,<B>อิติ </B>(เพราะเหตุนั้น) มาต่อเข้าสนธิกับ <B>สิกฺขติ</B> ได้รูปเป็น<B> สิกฺขตี-ติ</B>
11,0023,008,บทแปลงซึ่งเป็นตัวสาธนะก็คือ  <B>สิกฺขโก</B>  ส่วนรูปวิเคราะห์อื่น  ก็พึงสังเกต
11,0023,009,ตามนัยที่ได้อธิบายมาแล้วในสาธนะนั้น ๆ เถิด แต่มีข้อแปลกอีกอย่าง
11,0023,010,หนึ่ง คือ  สำหรับรูปวิเคราะห์  ที่เป็นเหตุกัตตุวาจก ซึ่งท่านรวมเข้ากับ
11,0023,011,กัตตุวาจกเรียงว่ากัตตุรูปนั้น  มีที่ใช้บ้างห่าง ๆ ต้องสังเกตตามคำแปล
11,0023,012,จึงจะรู้ได้ เช่นศัพท์ว่า  <B>อาตาโป</B>  (ความเพียรซึ่งยังกิเลสให้ร้อนทั่ว)
11,0023,013,<B>หตฺถิมารโก</B> (นายพรานผู้ยังช้างให้ตาย)  เป็นต้น  ตามคำแปลก็บ่งว่า
11,0023,014,"เป็นรูปเหตุกัตตุวาจก  เพราะมีคำว่า <B>""ยัง""</B>  ซึ่งหมายถึงตัวการัต"
11,0023,015,(ตัวที่ถูกใช้ให้ทำ)  บ่งปรากฏอยู่ ฉะนั้นเวลาจะตั้งวิเคราะห์  ต้องนำ
11,0023,016,ธาตุไปปรุงให้เป็นเหตุกัตตุวาจก  เช่น  <B>อาตาโป</B>  เป็น อา บทหน้า
11,0023,017,ตปฺ ธาตุ นำไปประกอบเป็นเหตุกัตตุวาจก  ได้รูปเป็น อาตาเปติ
11,0023,018,(ยัง-ให้ร้อนทั่ว)  ตั้งเป็นรูป วิ. ว่า <B>อาตาเปตี-ติ  อาตาโป</B>
11,0023,019,(วายาโม  ความเพียร)  (กิเลสํ ยังกิเลส)  ย่อมให้ร้อนทั่ว  เหตุนั้น
11,0023,020,(โส  วายาโม  ความเพียรนั้น)  ชื่อว่า  <B>อาตาโป</B>  (ยังกิเลสให้ร้อนทั่ว).